مشخصات کتاب

شناخت فرهنگ اقوام ایران زمین
شناخت فرهنگ اقوام ایران زمین
موضوع: تاريخ جهان
نام ناشر: سازمان انتشارات جهاددانشگاهي
نام نویسنده: حمید عامریان
مترجم: -
فرایند چاپ: -
نوبت چاپ: چهارم
تیراژ: 1000
شابک: 5-169-102-600-978
سال نشر: 1392
تعداد صفحه: 364
قیمت: 170000 ریال
فصل: زمستان

فهرست کتاب

معرفی کتاب

یاداشت نویسنده  بر چاپ سوم/17

راهنماي مطالعه فراگيران عزيز/21

مقدمه/23

فصل اول: تعریف و جایگاه فرهنگ 31

تعاریف و جایگاه فرهنگ/33

فرهنگ در گذشته و حال/34

تعاریف جهانی فرهنگ/35

تعریف فرهنگ از نظر هرسکوویتس/36

ویژگی‌های فرهنگ از نظر هرسکویتس/36

خرده فرهنگ/37

تعریف تمدن و بررسی نسبت آن با فرهنگ  /38

خلاصه فصل/40

بحث و بررسی/41

منابع/41

فصل دوم: اقوام و ایلات  43

قسمت اول: آشنایی با برخی تعاریف و مفاهیم      45

مقدمه/47

قوم، مردم شناسی، انسان شناسی/51

تفاوت مردم شناس و جامعه شناس/51

اقوام، ایلات و عشایر ايران زمين/52

كوچ/52

هدف از كوچ/52

کوچ در معنا و مفهوم جامعه شناسی و مردم شناسی ایران/53

انواع كوچ/53

زمان كوچ/54

عوامل موثر در انتخاب زمان کوچ/54

مال كنون/55

ايل راه/55

تاریخچه کوچ نشینی درایران/56

مشخصات عمده کوچ نشینان ایران در یک نگاه/57

فرهنگ مکان گزینی وعوامل جغرافیایی ایران در فرهنگ کوچ نشینی/58

توزیع و پراکندگی جغرافیایی کوچ نشینان ایران/59

فعالیت‌های اقتصادی کوچ‌نشینان ایران/61

سيستم‌هاي خويشاوندي اقوام ایران/61

خلاصه فصل اول/65

بحث و بررسی/67

قسمت دوم: فرهنگ و ادبیات محلی        69

مقدمه/71

خالکوبی عشایر/72

نگاره‌های پس از حیات/73

تشابهات فرهنگی قصه‌های رایج دنیا/73

تشابهات و تفاوت‌های ایلیاد و شاهنامه/74

محوریت دو قصه ایلیاد و شاهنامه/75

غلبه تفکر چند خدایی ایلیادی بر تفکراروپا یی به عنوان ویژگی فرهنگ و تمدن غرب/75

آنچه غربیان از ایلیاد (بغیر از اصالت ماده) آموختند/76

بررسی بن مایه‌های قصه در شاهنامه/77

علت تفاوت‌های فرهنگی غرب و شرق و سرآغاز واقعی این جدال/77

خلاصه بخش دوم/78

بحث و بررسی/78

منابع/78

قسمت سوم: فرهنگ موسیقی اقوام ایران زمین    79

مقدمه/81

موسیقی عشایرایران زمین/82

عشایر لر و موسیقی/82

سازهای متداول در لرستان/83

نواهای موسیقی در لرستان/83

رقص و موسيقي در میان کردها/83

سازهای عشایر کرد/84

موسیقی عشایر بختیاری/84

سازهای متداول درمیان بختیاری‌ها/84

موسیقی عشایر قشقایی/85

موسیقی تالشی/85

موسیقی عشایر ترکمن/86

موسیقی عشایر سنگسر سمنان/86

خلاصه فصل/87

بحث و بررسی/88

فصل سوم: جوامع عشایری در ایران         89

مقدمه/91

عشایر و جامعه عشایری/92

ماساژت‌ها/94

لولوبی‌ها/95

گوتی‌ها/95

ماناها/95

کاسی‌ها/96

بلخ (باکتریا)/96

سکاها/96

خلاصه فصل/97

بحث و بررسی/98

فصل چهارم: مناطق مختلف فرهنگی ایران            99

مقدمه/101

قسمت  اول: منطقه 1 فرهنگی خوزستان 103

مقدمه/105

مفاخر فرهنگی منطقه خوزستان/106

فرهنگ معماری/107

مهمترین قوم تاثیرگذار در منطقه زاگرس/110

حدود جغرافیایی و شهرهای مهم عیلام/110

بررسی منابع مطالعاتي و آثار عیلام در يك نگاه/112

نژاد، زبان، وجه تسمیه و شهر‌های مهم عیلامی/112

سلسله‌های پادشاهی عیلام/112

منابع مكتوب در بارة عیلامیان/113

فرهنگ خط و نگارش آغازعيلامی (اواخر هزاره چهارم و اوايل هزاره سوم ق.م)/114

تاثیر خط عیلامی بردوره‌های بعد از خود/115

تاثیر پوشاک عیلامی بر دوره‌های بعد از خود/116

تجلی فرهنگ معماری عیلامی در زيگورات چغازنبيل/116

طراح و معمار چغازنبيل/117

از دیگر جاذبه‌های قومی منطقة 1 - صابئین (مندائیان یا مغتسله)/118

وجه تسمیه و اشتقاق کلمه صابی/119

احكام دینی و مذهبی صابئین/120

دسته بندی صابئین بر اساس اصول عقاید و محل سکونت/122

منطقة یک فرهنگی و قوم عرب/124

خلاصه بخش/128

بحث و بررسی/129

منابع/130

قسمت دوم: منطقه 2 فرهنگی مبحث اول - لرستان           131

مقدمه/133

1- وجه تسميه و خاستگاه لرها/134

2- پيشينه و تركيب نژادي سرزمين هاي لرنشين/134

1-2 پيش از اسلام/134

2-2حضور آریاییها در مناطق لر نشین/135

3-2لرها در دورة اسلامی/135

4-2 لرها در زمان صفویه/136

اتابكان لر بزرگ/136

3- ساختار فرهنگی لرها/137

1-3مذهب/138

2-3 زبان/139

3-3 جشن‌ها و سوگ‌ها/140

4-3پوشاک/140

5-3 ادبيات شفاهي/141

4- تقسيمات قومي و پراكندگي كنوني لرها/141

لرها در دوران پهلوی/142

ساختار اجتماعی– سياسي ايلات و طوايف لر/142

ساختار اجتماعي/142

قشر بندي اجتماعي – ساختار قدرت/142

قشر بندي اجتماعي و نظام رهبري ايل بوير احمد/143

مهمترین ايلات و طوايف قوم لر/143

خلاصه قسمت اول/145

بحث و بررسی/147

منطقه 2 فرهنگی: قسمت دوم – ایل بختیاری/149

مقدمه/151

1- تعريف واژة بختياري/152

2- تاريخچه ايل بختياري/152

3- چگونگي تقسيم بندي ايل بختياري/153

4- ويژگي‌هاي فرهنگي/155

1-4 پوشاك مردان بختياري/156

2-4 پوشاك زنان بختياري/159

3-4 پوشاك كودكان بختياري/160

4-4 موسيقي بختياري/161

5-4 رقص‌هاي محلي/165

6-4 مبارزان واسطوره‏های دشمن ستیزی بختیاری/166

خلاصه بخش/171

بحث و بررسی/173

قسمت سوم: منطقه3 فرهنگی آذربایجان و سرزمین ماد/175

مقدمه/177

1- فرهنگ و تمدن مادها (708 ق.م تا 231 ق.م)/178

1-1 فرهنگ اعتقادات مادها/178

2-1زبان مادي/178

3-1 فرهنگ پوشاك در زمان مادها/179

2- فرهنگ معماري مادي (قرون نهم تا هفتم قبل از ميلاد)/180

4- چگونگی ورود ترک‌های قزلباش به ایران و چگونگی استقرار طوایف آن در ایران/183

خلاصه قسمت سوم/186

بحث و بررسی/187

قسمت چهارم: منطقه 4 فرهنگی کردستان – ماد کوچک/189

مقدمه/191

فرهنگ جغرافیایی کردها/192

سنندج، فرهنگ نامگذاری و اصالت فرهنگی این شهر/192

کردستان و شهرهای هم فرهنگ آن/193

تاثیرات فرهنگ دوره اسلامی بر کردها/196

فرهنگ زبان کردی/197

فرهنگ اعتقادات کردها/198

پراكندگي و تقسيم بندي قومي کردها/199

فهرست عشاير كرد/199

ساختار فرهنگي و سنت هاي اجتماعي کردها/200

فرهنگ ادبيات عامه و فولكلور/200

فرهنگ جشن‌ها و آيين‌ها/200

جشن عروسي در میان کردها/201

پوشاك کردی/201

خلاصه قسمت چهارم/202

بحث و بررسی/204

قسمت پنجم: منطقه 5 فرهنگی، مازندران/205

مقدمه/207

1- مراسم فرهنگی و اجتماعی آب اسک مازندران (ورف چال)/209

ورف چال یا مراسم برف چال/209

2- حکومت زنان (مادرشاهی)/211

چگونگی انتخاب حاکم/211

3- ساختار حکومتی/211

4- فرهنگ پوشاک گیلان/213

خلاصه قسمت پنجم/215

بحث و بررسی/216

قسمت ششم: منطقه 6 فرهنگی فلات مرکزی و حاشیة کویرهای ایران/217

مقدمه/219

1- ویژگی‌ها و خصلت‌های مردمان ساکن در فلات مرکزی/219

2- ویژگی‌های منطقه‌ای فلات مرکزی/222

1-2 ویژگی کسب و کار و تجارت در منطقه 6 فرهنگی/222

2-2 محصولات کشاورزی/223

3-2 گونه‌های خاص جانوری در منطقه کویر ایران و حواشی آن/223

خلاصه قسمت ششم/224

بحث و بررسی/225

قسمت هفتم: منطقه 7 فرهنگی خراسان بزرگ و گرگان/227

مقدمه/229

پیشینة منطقه 7 فرهنگی/229

استان گلستان/232

عشایر/233

عشایرکوچنده/233

عشایر نیمه کوچنده/234

وجه تسمیه و پیشینة تاریخی گلستان/234

تاثیرات قوم ترکمن بر نیرومند‌ترین امپراتوری اسلامی و مناسبات جهانی/237

ترکمن‌های امروز و دو شاخصه فرهنگی دیگر این قوم/240

خلاصه قسمت هفتم/240

بحث و بررسی/241

قسمت هشتم: منطقه 8 فرهنگی سیستان و بلوچستان/243

مقدمه/245

قوم بلوچ/248

پیشینه قوم بلوچ/249

بلوچستان در دوران‌های  مختلف/249

بلوچستان در قرن اخیر/250

بلوچ و ویژگی‌های قومی آن/251

صنايع دستی در بلوچستان/254

خلاصه قسمت هشتم/255

منابع/256

بحث و بررسی/256

قسمت نهم: منطقه 9 فرهنگی کرمان/257

مقدمه/259

مروری بر منطقه فرهنگی کرمان/259

خلاصه قسمت نهم/261

بحث و بررسی/262

قسمت دهم: منطقه 10 فرهنگی مبحث اول : هخامنشیان/263

مقدمه/265

کوروش هخامنشي/265

فرهنگ شهر سازی هخامنشیان و پایتخت‌های اولیه/267

چندین ویژگی در کتیبة بیستون از جمله ویژگی دیانت در عصر هخامنشی/271

تخت جمشيد، نمادی دیگر از قدرت و اوج پیشرفت هنر و فرهنگ معماری در عصر هخامنشی/273

چگونگی پیدایش فرهنگ باغ سازی در ایران با اشاره به باغ پاسارگاد/274

فرهنگ معنوی هخامنشیان با اشاره‌ای دیگر به فضای عمومی پاسارگاد و یادگارهای اخلاقی کوروش/275

پيراهن رو (كنديس)/276

اسامی اقوام و ملل تابعه هخامنشیان/277

خلاصه مبحث اول/278

بحث و بررسی/279

قسمت دهم: مبحث دوم ساسانیان/281

مقدمه/283

فرهنگ و هنر شهرسازی، معماری و نقش برجسته ساسانی/284

خلاصه مبحث دوم/288

بحث و بررسی/289

قسمت یاز دهم: منطقه10 فرهنگی ایل قشقایی/291

مقدمه/293

موقعیت جغرافیایی/294

تاریخ قشقایی‌ها/295

وجه تسمیه قشقایی/296

ساخت سنتی ایل/297

طایفة کشکولی بزرگ/299

طایفة عمله/300

کار و پیشه مردم ایل/305

مذهب و اعتقادات/306

زبان/307

چادر/307

پوشاک/308

غذای مردم ایل/310

اعیاد و جشن‌ها در ایل قشقایی/311

نمونه‌هایی از به سوگ نشستن قشقایی‌ها/312

علایق، عادت‌ها و سرگرمی مردم ایل/313

بازی‌های معروف قشقایی/314

وسایل سواری/314

موسیقی/314

چنگی ها/315

ساربانان (دارغاها)/316

رقص در ایل قشقایی/316

ادبیات فولکلور ایلی/318

خلاصه قسمت یازدهم/319

بحث و بررسی/320

فصل پنجم: جشن و قدمت آن در فرهنگ ایرانی/321

مقدمه/323

جشن مهرگان/323

جشن شب یلدا/324

چگونگی تقارن تولد عیسای پیامبر با تولد مهر/324

جشن سده یا آتش/325

اهمیت کشف آتش و نقش آن در پیشرفتهای بشر/326

جشن چهار شنبه سوری/328

جشن نوروز/329

چگونگی پیدایش نوروز از نگاه اسطوره و علم/331

بازگشت حاجی فیروز/332

هفت سین، هفتی/333

سوم نوروز،چهار شنبه سوری/333

رد پای نوروز ایرانی در مصر/334

خصلت‌های خوب فرهنگ ایرانی از نگاه سیاحان خارجی/335

حفظ حرمت/335

همکاری و نوعدوستی/335

سطح بالای دانش عمومی ایرانیان/336

تاثیر فرهنگ ایرانیان بر مغرب زمین بعد از رنسانس/336

خلاصه فصل/338

بحث و بررسی/340

فهرست منابع و مآخذ/343

نمونه سوالات آزمون درس شناخت فرهنگ اقوام ایران زمین/345